Bakı. Trend:

İslandiyalılar Avropa İttifaqından kənarda qalmağa səs veriblər.

Bu barədə RUV telekanalı məlumat yayıb.

«Xeyr» səsinin qalib gəlməsi Brüsseli məyus edəcək. Çünki bəzi rəsmilər 400 min əhalisi olan ada dövlətini Aİ-nin genişlənməsinə dair skeptisizmi azaltmağa kömək edə biləcək və Arktikanın təhlükəsizliyinin diqqət mərkəzində olduğu bir vaxtda bloku strateji baxımdan gücləndirə biləcək aşağı riskli nümunə kimi qiymətləndirirdilər.

Hökumət Aİ-yə üzvlüyü ticarət müharibələrinə və Arktikadakı rəqabətə qarşı müdafiə vasitəsi kimi təqdim edib və referendumu «ya indi, ya heç vaxt» məqamı kimi qiymətləndirib. Baş nazir Kristrun Frostadottir xəbərdarlıq edib ki, «xeyr» səsi üzvlük məsələsinin kənara qoyulmasına səbəb olacaq.

Hökumətin saat 13:00-da (GMT ilə 13:00) mətbuat konfransı keçirməsi gözlənilir.

İslandiya 2009-cu ildə ölkənin kiçik və xarici təsirlərə həssas iqtisadiyyatının maliyyə böhranı ilə üzləşdiyi vaxt Aİ-yə üzvlük üçün ilk müraciətini edib. Avroskeptik hökumət 2013-cü ildə danışıqları dayandırıb.

Yaxın Şərqdəki müharibə və ABŞ-ın idxal tarifləri də daxil olmaqla geosiyasi təlatümlər islandiyalıların onilliklər ərzində fasilələrlə müzakirə etdiyi məsələyə yeni aktuallıq qazandırıb.

«Bəli» tərəfdarları bildiriblər ki, bloka qoşulmaq faiz dərəcələrinin aşağı salınmasına və Ukraynadakı müharibə, eləcə də ABŞ Prezidenti Donald Trampın digər Arktika adası — Qrenlandiyanı ilhaq etmək barədə ritorikası ilə qeyri-sabitləşən dünyada daha çox təhlükəsizlik təmin edilməsinə kömək edə bilər.

«Xeyr» kampaniyasının tərəfdarları isə Aİ-yə üzvlüyün adanın suverenliyini və balıqçılıq sularını təhlükə altına atacağını bildiriblər.

Baş nazir Kristrun Frostadottir şənbə günü paytaxtda səs verdikdən sonra jurnalistlərə bildirib ki, referendum kampaniyası İslandiyanın dünyadakı yeri ilə bağlı müzakirələri daha da qızışdırıb.

«Səsvermə keçirə bilmək üçün bunun baş verməsini illərdir gözləyirdik», — Frostadottir deyib və əlavə edib ki, hökuməti nəticədən asılı olmayaraq öz fəaliyyətini davam etdirəcək.

İslandiyadakı müzakirələr təhlükəsizlikdən daha çox faiz dərəcələri, balıqçılıq hüquqları və yaşayış xərcləri üzərində cəmlənib.

İslandiya yüksək inflyasiya və ipoteka kreditlərini bahalaşdıran yüksək faiz dərəcələri ilə mübarizə aparır. «Bəli» səsinin tərəfdarları bildiriblər ki, Aİ-yə üzvlük və mümkün olaraq avronun qəbul edilməsi vəziyyətin yaxşılaşmasına kömək edə bilər. İslandiya Mərkəzi Bankının faiz dərəcəsi 8%-dir, Avropa Mərkəzi Bankında isə bu göstərici 2,25%-dir.

İslandiyanın ən böyük həmkarlar ittifaqlarından biri olan Viska-nın baş iqtisadçısı Vilyalmur Hilmarsson deyib: «Bu, İslandiyanın struktur problemlərini həll etməyəcək, lakin daha sağlam iqtisadiyyata keçid üçün katalizator rolunu oynaya bilər».

«Xeyr» kampaniyasına rəhbərlik edən müxalifət lideri Qudrun Hafsteinsdottir isə iqtisadi arqumentlərin əhəmiyyətinin şişirdildiyini bildirib. O deyib: «Bunlar Brüsselin bizim üçün həll edəcəyi problemlər deyil. Bunlar islandiyalı siyasətçilərin həll etməli olduğu problemlərdir».

70 yaşlı seçici Raqnhildur Skarphedinsdottir bildirib ki, İslandiya özünü müstəqil şəkildə yaxşı idarə edir və o, «xeyr»ə səs verəcək.

O, Reykyavikdə səs verməzdən əvvəl deyib: «Olduğumuz kimi müstəqil qalmaqla gələcəyə nikbin baxırıq».

Aİ qaydalarına əsasən, balıqçılıq kvotaları digər amillərlə yanaşı, tarixi balıqçılıq göstəriciləri əsasında müəyyən edilir. Bəzi islandiyalı rəsmilər bildiriblər ki, buna görə İslandiya öz sularına nəzarəti qoruyub saxlayacaq, çünki onilliklərdir heç bir Aİ ölkəsi bu sularda balıqçılıq fəaliyyəti aparmayıb.

Hafsteinsdottir bununla razılaşmır. O deyib: «Bilirəm ki, Avropa İttifaqı, xüsusilə başlanğıcda, müəyyən çeviklik vəd edən bəzi təkliflərlə çıxış edəcək, lakin bilirik ki, bu, həmişəlik olmayacaq».